Sağlık evi ebelerinin mesleki sorumluluklarının ve çalışma koşullarının dönüşümü: Nitel bir araştırma

Amaç: Bu çalışmanın amacı, sağlık evi ebelerinin mesleki sorumluluklarının ve çalışma koşullarının sağlık ocağı ve aile hekimliği dönemindeki dönüşümünün incelenmesidir. Yöntem: Bu çalışma fenomenolojik desenli nitel bir araştırma olarak yürütülmüştür. Çalışmada sağlık ocağı döneminde sağlık evinde çalışmış 11 ebe ve aile hekimliği döneminde çalışan 8 ebe görüşülmüştür. Araştırma grubunun oluşturulmasında amaçlı örneklem türünden maksimum çeşitlilik ve kartopu örneklem yöntemleri kullanılmıştır. Çalışmanın verileri ebelerle yüz yüze, zoom uygulaması üzerinden ve telefonla görüşülerek yarı yapılandırılmış görüşme formu ile bireysel derinlemesine görüşmeler yapılarak elde edilmiştir. Elde edilen verilerin analizi MaxQda 2024 nitel veri analiz programında sağlanmıştır. Bu çalışmada nitel araştırmayı raporlayabilmek amacıyla konsolide kriterler kılavuzu (COREQ) kontrol listesi kullanılmıştır. Bulgular: Ebelerle yapılan görüşmelerde elde edilen nitel veri analizinin sonucunda; 1) Toplumsal ve Kurumsal İlişkileri, 2) Ebelik Hizmetlerindeki Dönüşüm ve 3) Zorlu Yaşam ve Çalışma Koşulları olmak üzere üç ana temadan oluşmuştur. Toplumsal ve Kurumsal İlişkileri iki alt temadan, Ebelik Hizmetlerindeki Dönüşüm ana teması üç alt temadan ve Zorlu Yaşam ve Çalışma Koşulları ana teması üç alt temadan olmak üzere sekiz alt tema belirlenmiştir. Sonuç: Sağlık evi ebelerinin mesleki sorumlulukları ve çalışma koşulları dönüşüme uğramıştır. Sağlık ocağı döneminde ebeler ana çocuk sağlığı hizmetleri, aile planlaması gibi bağımsız ebelik rollerinde aktif iken aile hekimliği döneminde bu rolleri azalmış bölgesindeki riskleri tespit eden, halka sağlık eğitimi vermek gibi ağırlıklı olarak hemşirelik hizmetleri sunmaktadır. Ebelerin çalışma ve yaşam koşullarında iyileşmeler olsa da koşulların zorluğu halen devam etmektedir.

Objective: The aim of this study is to examine the transformation of the professional responsibilities and working conditions of health center midwives during the period of health centers and family medicine. Method: This study was conducted as a qualitative research with phenomenological design. In the study, 11 midwives who worked at the health center during the health center period and 8 midwives who worked during the family medicine period were interviewed. Maximum variation and snowball sampling methods from purposive sampling were used to form the research group. The data of the study were obtained through face-to-face, zoom application and telephone interviews with midwives and individual in-depth interviews with semi-structured interview form. The analysis of the data obtained was provided in MaxQda 2024 qualitative data analysis program. In this study, the consolidated criteria guide (COREQ) checklist was used to report qualitative research. Findings: As a result of the qualitative data analysis obtained from the interviews with midwives; 1) Social and Institutional Relationships, 2) Transformation in Midwifery Services and 3) It consisted of three main themes, namely Challenging Life and Working Conditions. Eight sub-themes were identified, including two sub-themes on Social and Institutional Relations, three sub-themes on Transformation in Midwifery Services, and three sub-themes on Challenging Living and Working Conditions. Conclusion: The professional responsibilities and working conditions of health center midwives have been transformed. While midwives were active in independent midwifery roles such as maternal and child health services and family planning during the health center period, these roles have decreased during the family medicine period and they mainly provide nursing services such as identifying risks in the region and providing health education to the public. Although there have been improvements in the working and living conditions of midwives, the difficult conditions still persist.