Eksen Dönmesi Gösteren Çift Yıldızlara İstatistiki Yaklaşım

dc.contributor.authorSharifiankorkchi, Soheil
dc.contributor.authorDeğirmenci, Ömer
dc.date.accessioned2026-09-26T18:47:32Z
dc.date.available2026-09-26T18:47:32Z
dc.date.issued2025
dc.departmentEge Üniversitesi
dc.description.abstractEksen dönmesi hareketini, bir çift sistemin göreli yörüngesine ilişkin büyük ekseninin ya da bilimsel makalelerde kullanıldığı şekliyle göreli yörüngenin enberi doğrultusunun, odaktan geçen ve yörünge düzlemine dik eksen etrafında dönmesi şeklinde ifade edebiliriz. Eksen dönmesi klasik ve rölativistik nedenlerden kaynaklanmaktadır. Rölativistik katkı sistemin toplam kütlesi ile doğru orantılı iken göreli yörüngenin yarı-büyük eksen uzunluğu ile ters orantılıdır. Yörünge dış merkezliği büyüdükçe rölativistik katkı da artmaktadır. Eksen dönmesine olan klasik katkı ise daha ziyade bileşenlerin homojen olmayan yoğunluk dağılımlarından kaynaklanmaktadır. Diğer taraftan bileşenlerin dönme hızları, sistemin kütle oranı ve yörünge dış merkezliği de belirleyici parametreler olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışmada eksen dönmesi gösteren çift sistemlerin dω/dt ile verilen eksen dönme hızlarının sistemlere ilişkin diğer parametreler ile olası ilişkileri araştırılmıştır. Çalışma kapsamında eksen dönmesi gösteren yıldızların eksen dönme parametreleri ve bileşenlerine ve sisteme ilişkin parametreler literatürden derlenmiş ve parametreler arasında olası istatistiki ilişkiler araştırılmıştır.
dc.identifier.dergipark1592219
dc.identifier.doi10.55064/tjaa.1592219
dc.identifier.endpage316
dc.identifier.issn2757-7295
dc.identifier.issueSpecial Issue: UAK2024 Proc.
dc.identifier.orcid0009-0007-2457-2395
dc.identifier.orcid0000-0001-9132-450X
dc.identifier.startpage306
dc.identifier.urihttps://doi.org/10.55064/tjaa.1592219
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/11454/132202
dc.identifier.volume6
dc.language.isotr
dc.publisherTürk Astronomi Derneği
dc.relation.ispartofTurkish Journal of Astronomy and Astrophysics
dc.relation.publicationcategoryKonferans Öğesi - Ulusal - Kurum Öğretim Elemanı
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_DergiPark_20260922
dc.subjectbinaries: eclipsing
dc.subjectstars: fundamental parameters
dc.subjectstars: statistics
dc.titleEksen Dönmesi Gösteren Çift Yıldızlara İstatistiki Yaklaşım
dc.title.alternativeStatistical Approach to Binary Systems Showing Apsidal Motion
dc.typeConference Object

Dosyalar